Waarom het 3M project?

Leerkrachten van Friese basisscholen zoeken naar effectieve strategieën om meertaligheid beter te onderkennen en om er beter gebruik van te maken. Waar meertaligheid zich in het Friese onderwijsveld tot nu toe beperkte tot twee- en drietalig onderwijs (Fries, Nederlands en Engels), hebben leerkrachten vandaag de dag in toenemende mate te maken met een instroom van anderstalige migrantenleerlingen.

Met dit project willen leerkrachten van 12 basisscholen, onderzoekers en docenten van de Academie PO van de NHL Stenden Hogeschool in samenwerking met verschillende partners (Rijksuniversiteit Groningen, Mercator, Cedin, Afûk, Rutu Foundation, Nuffic, Steunpunt Diversiteit & Leren Universiteit Gent) een innovatieve aanpak ontwikkelen en implementeren voor meertalig onderwijs, die zowel een kader biedt voor de waardering en het gebruik van migrantentalen, als voor een samenhangend gebruik van het Nederlands, het Fries en het Engels in de scholen.

Hoe wordt er gewerkt?

Een eerste oriëntatie op internationaal wetenschappelijk onderzoek op dit terrein heeft al een aantal wetenschappelijk onderbouwde benaderingen opgeleverd die een basis zouden kunnen vormen voor een nieuwe aanpak. Deze mogelijkheden moeten uitgebreid en gecombineerd worden om voor de leerkrachten van nut te zijn.

 

1. Vraagstuk vanuit de school

2. Voorstel vanuit projectgroep a.d.h.v. matrix

3. Implementatie activiteit door leerkracht

4. Feedback d.m.v. evaluatieformulier

5. Optimalisatie activiteit voor toolbox

Welke fases heeft het project?

 

Het project bestaat uit drie deelonderzoeken: In de eerste plaats zullen in een cyclisch verlopend ontwikkelingsonderzoek door 16 leerkrachten van 8 basisscholen de innovatieve didactische benaderingen (en bijbehorende tools) voor meertalig onderwijs worden ontwikkeld. In de tweede plaats worden die nieuwe didactische aanpakken in een interventie-onderzoek door 8 leerkrachten van 4 basisscholen uitgeprobeerd en geoptimaliseerd. In de derde plaats wordt in een flankerend effect-onderzoek de ontwikkelingen in het welbevinden van leerlingen en de taalattitudes van alle betrokken leerkrachten en leerlingen in kaart gebracht, in relatie tot de specifieke onderwijssituaties en de sociaal-culturele en etnolinguïstische achtergronden van de leerlingen.

Werkpakketten

Het project is verdeeld in drie hoofdonderzoekslijnen:

1) ontwikkelings- en interventieonderzoek

2) attitudeonderzoek

3) disseminatie.

 

In de eerste twee jaren (fase 1) vindt een ontwikkelingsonderzoek plaats (werkpakketten 1 en 2). In 6 rondes van praktijkonderzoek (Van der Donk & Van Lanen, 2016) worden in deze fase de didactische aanpakken en de tools voor een eerste versie van de 3M-Toolbox, samen met 8 scholen met in totaal 16 leerkrachten en 8 directeuren ontwikkeld en geoptimaliseerd. Fase 1 wordt gevolgd door fase 2: een twee jaar durend interventieonderzoek (werkpakket 3).

 

In fase 2 wordt met 4 nieuwe scholen met in totaal 8 leerkrachten en 4 directeuren de in de eerste fase ontwikkelde aanpakken en de bijbehorende tools geïmplementeerd en verder geoptimaliseerd. Het eindproduct hiervan is de geoptimaliseerde 3M-Toolbox. Gedurende de looptijd van het project loopt hiernaast een flankerend attitudeonderzoek (werkpakket 4). Doelstelling hiervan is de veranderingen als gevolg van de ontwikkelings- en interventieonderzoek op het welbevinden en de taalattitudes van leerlingen en leerkrachten in beeld te brengen.

 

Verder zal het onderzoek vaststellen in hoeverre die veranderingen duurzaam zijn, in het kader van schoolontwikkeling. Omdat de disseminatie een belangrijke component is in dit project, is ook hiervoor een apart werkpakket (werkpakket 5) beschreven.

 

Werkpakket 1
Werkpakket 2
Werkpakket 3
Werkpakket 4
Werkpakket 5

WAT

Interventie voor meertalig onderwijs

WAT

e-3M online leeromgeving

 

WAT

Interventieonderzoek

 

WAT

Attitudeonderzoek

WAT

Disseminatie

WIE

  • 16 leerkrachten van 8 scholen
  • Onderzoekers en docenten Academie PO
  • Lector Fries & Meertaligheid
  • Student-assistenten Academie PO en VO/MBO
  • Studenten Academie PO

WIE

  • Leerkracht van een school
  • Onderzoekers Academie PO
  • Student-assistenten Academie PO en VO/MBO
  • Afûk

 

WIE

  • 8 leerkrachten van 4 scholen
  • Onderzoekers en docenten Academie PO
  • Onderzoeker Lectoraat Taalgebruik & Leren
  • Student-assistenten Academie PO en VO/MBO

 

WIE

  • Promovendus
  • (Co-)promotoren Rijksuniversiteit Groningen
  • Associate lector Academie PO
  • Onderzoeker Lectoraat Taalgebruik & Leren

 

WIE

  • Mercator kenniscentrum
  • Cedin
  • Nuffic
  • Onderzoekers Academie PO
  • Student-assistenten Academie PO en VO/MBO

 

HOE

  • Schoolbezoeken
  • 6 Workshops
  • Studiedagen

HOE

  • Leeromgeving in 6 talen
  • Vak natuur (middenbouw)
  • Multimodaal
  • CLIL-methodiek

HOE

  • Video analyses van meertalige interactie
  • Interviews met leerlingen en ouders

 

HOE

  • Enquêtes leerkrachten & leerlingen
  • Implicit Association Tests (IAT)
  • Pre-post-design

HOE

  • Congressen & workshops
  • Website
  • Social media